شیوه های سازماندهی محتوای برنامه درسی

سازماندهی محتوای برنامه­درسی در دو جنبه سازماندهی عمودی(سازمان­دهی محتوای دردرون یک مساله درسی) سازماندهی افقی مورد بررسی قرار  می­گیرد و آنچه که در ارتباط با موضوع پژوهش مورد نظر است. سازماندهی ­افقی و نحوه ارتباط مواد درسی است و سازمان  براساس رشته­های علمی رایج ترین­ شده سازماندهی در برنامه درسی سنتی است و این شیوه مبتنی بر موضوعات درسی به شکل مجزا است ویژگی اصلی این شیوه سازمان دهی به این شرح است :

– تدریس موضوعات درسی به صورت مجزا در بخشهای زمانی مجزا.

– پرهیز از هرگونه فعالیتهای تلفیقی.

– ملاک  استخدام  معلم  متخصص در یک موضوع  درسی.

– ارزشیابی  براساس محفوظات  دانش­آموزان.

– برای هر ماده درسی یک کتاب درسی است و تدریس معلم  محدود  به  همان  مطالب کتاب است .

– ملعمان دروس  مختلف با یکدیگر ارتباط آموزشی ندارند.

2 – 2- 12- برنامه زمانی دربرنامه­های درسی تلفیقی

 دروس مجزا از هم در جداول زمانی برنامه­درسی مهم بزرگی را به خود اختصاص میدهند در حالی که برنامه تلفیقی می­تواند از تراکم جدول زمانی بکاهد زمان­بندی سنتی یکی ­از عواملی است که معلمان برنامه درسی تلفیقی ­را رها می­کنند علوم تلفیقی برای سوق دادن دانش­آموزان به انتخاب یک یاد و درس بهترین­ راه حل است. از طرف ­دیگر معلمانی ­که در یکی ­از موضوعات ­تعلیم­ دیده­اند، اغلب ­برای تدریس ­در  یک حوزه اکراه دارند. پروفسور ابیکو در اجرای آزمایشی برنامه­ی درسی تلفیقی در ژاپن به این نکته اشاره کرد که کار مدارس که هفته­ای شش روز بود به 5روز هفته تقلیل یافت. یعنی تعداد ساعت ساعات درسی برای سال ششم ابتدایی از1500 ساعت در سال تحصیلی به 945 ساعت تقلیل یافت. در این برنامه­درسی ملی برخی از نقش­ها به مدرسه واگذار شد. بسیاری از اختیارات به­ عهده استان و شهر مدرسه نهاده شد.(نوآوری آموزشی ،شماره یک سال اول­پاییز ،1381)

2-2- 13- ابعادتلفیق برنامه ها

در تلفیق برنامه درسی سه بعد را مورد  بررسی قرار می­دهند 1) وسعت  2) شدت  3) درگیری محیطی

وسعت : ناظر بر تعداد رشته­ها و حوزه­های مطالعاتی است که محتوای آنها در یک برنامه درسی تلفیقی مورد استفاده  قرار می­گیرند و بین وسعت­های تلفیق تفاوت وجود  دارد.

الف : درون یکی از علوم طبیعی برای مثال گیاه شناسی، جانورشناسی، زیست شناسی.

ب : بین علوم طبیعی برای مثال شیمی و فیزیک و علوم طبیعی.

 و : بین علوم انسانی وهنر.

 ن :  بین علوم طبیعی وعلوم اجتماعی.

در هر حالتی حداکثر تلفیق بهترین نیست وسعت حداکثر در جایی بیشترین تناسب را دارد که دانش­آموزان مطابق با علایقشان برای کار تحقیقی در محیط خود ترغیب می­سازیم همچنین این حد از تلفیق زمانی مورد استفاده قرار خواهد گرفت که یک برنامه یا واحد؛ بر محور یک سایه پیچیده برگرفته از زندگی معاصر تنطیم می­شود اما وقتی که دانش­آموزان به سطح بالایی از تحقیق می­رسند که وسعت تلفیق کمترمیشود. 

شدت: برنامه­های تلفیقی ­در درجات مختلف تلفیق میشوند بلوم بین معلم هم­رتبگی، ترکیب و آمیختگی (تلفیق­کامل) تمایز قایل می­شود هم­رتبگی دلالت بر آموزش همزمان برنامه­های مستقل دارند ترکیب به معنای سازمان یافتن وصول یا واحدهای اصل برنامه بر محور موضوعات برگرفته از رشته­های مختلف است در حالیکه یک برنامه واقعا در آمیخته یک موضوع یا مساله بین رشته­های اصول وحدت بخش را در یک فصل سازمان ­میدهد.

تلفیق برنامه­ها از هم­رتبگی شروع می­شود و به طرف درهم آمیختگی(تلفیق کامل) حرکت می­کند

درگیری محیطی:تماس­های دائمی با محیط واجتماعی است که باعث رشد و نمو و همچنین تقویت و بسط استعدادهای بالقوه بشر می گردد.

آموزش علوم تلفیقی بدون درگیری محیطی کامل نیست هدف آموزش تلفیقی ضرورت درگیری محیطی را بیان می­کند(کمک به دانش­آموزان برای درک نقش کارکرد علوم در زندگی روزمره آنها و جهانی که در آن زندگی می­کنند) درگیری محیطی برنامه های تلفیقی در سه سطح طبقه بندی می­شوند.(ملکی،1379).

1- توصیف مسایل محیطی : هدف این سطح رساندن دانش آموز تا سطح  درک(شناختی) و پاسخ دادن (عاطفی) است .

2- جستجوی راه حل یک مساله محیطی : به وسیله کاربه دانش به دست آمده در یک موقعیت جدید وکار روی پیشنهادهای ­جانشینی ­برای حل مساله این سطح به مهارتهای بسیار بالایی ذهنی و درونی شدن در حد بلا احتیاج دارد.

فعالیت دانش­آموزان برای اصلاح وضعیت محیطی در یک طرح واقعی این سطح از حیطه های شناختی و عاطفی فراتر می­رود. درگیری با محیط تلفیق علوم را معنادار می­کند ولی معلمی را مشکل­تر می­سازد معلمان باید به حد وسیعی از آگاهی و مهارت در خصوص موضوعات مختلف را دارا باشد و بتوانند اصول وحدت بخش را به وضوح بیرون آورند و آنها را به طور معنادار در محیط دانش­آموزان بکار گیرند(ملکی،1379).

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   مشهورترین نویسنده ها درباره عشق چه نظری دارن؟ "
دسته‌ها: بهترین ها